Poslovne vesti - Crna Gora

CBCG: SEPA donijela uštede od 2,4 miliona eura

Savjet CBCG, kojom je predsjedavala guvernerka Irena Radović, predstavljeni i rezultati analize efekata primjene SEPA sistema u prva tri mjeseca, koji potvrđuju značajne i mjerljive koristi za građane i privredu.

„U periodu od 7. oktobra prošle do 7. januara ove godine ostvarene su uštede od 2,4 miliona EUR“, saopšteno je iz CBCG.

Prosječna cijena SEPA transakcije u analiziranom periodu je, kako su naveli, iznosila 6,15 EUR, dok je prosječna cijena SWIFT transakcije u 2024. godini iznosila 73,4 EUR, što znači da su SEPA transakcije gotovo 12 puta jeftinije.

Iz CBCG su kazali da su uštede posebno izražene kod transakcija putem elektronskih kanala, pa je prosječna SEPA naknada za iznose do 200 EUR za fizička lica iznosila svega 0,067 EUR, a prosječna SWIFT naknada 18,14 EUR.

Kada je riječ o transakcijama u iznosima iznad 20 hiljada EUR, prosječna SEPA naknada za pravna lica iznosi 25 EUR, dok cijena SWIFT transakcije iznosi oko 156 EUR.

Iz CBCG su rekli da rezultati analize ukazuju da postoji prostor za bolju iskorišćenost prednosti SEPA sistema, naročito u segmentu poslovanja pravnih lica, gdje se i dalje značajan broj transakcija realizuje putem višestruko skupljih SWIFT kanala.

„Analiza pokazuje da je privreda imala potencijal da, u prethodnom tromjesečnom periodu, ostvari dodatne uštede od preko 1,3 miliona EUR“, navodi se u saopštenju.

Zbog navedenog, CBCG planira da, u saradnji sa Privrednom komorom Crne Gore i ostalim privrednim udruženjima, radi na dodatnoj edukaciji i promociji korišćenja SEPA sistema, što je Savjet podržao.

Na današnjoj sjednici razmatran je i status implementacije projekta uvođenja nacionalnog sistema instant plaćanja (TIPS clone), koji CBCG realizuje u saradnji sa Centralnom bankom Italije.

Tom prilikom su, kako je saopšteno, predstavljene izuzetne aktivnosti usmjerene na pripremu crnogorskog bankarskog sektora za najznačajniju transformaciju platnog sistema, koja podrazumijeva prelazak na inkluzivna, trenutna i pristupačna digitalna plaćanja.

„Konstatovano je da se aktivnosti sprovode u skladu sa planiranom dinamikom, te da se početak primjene sistema očekuje u julu ove godine“, navodi se u saopštenju.

Savjet CBCG danas je donio Odluku o izmjeni i dopuni Odluke o minimalnim standardima za ulaganja kreditnih institucija u nepokretnosti i osnovna sredstva, kojom se propisuju minimalni standardi i ograničenja za ulaganja kreditnih institucija u nepokretnosti i osnovna sredstva.

„Izmjene i dopune ove odluke imaju za cilj stvaranje regulatornog ambijenta koji će podstaći kreditne institucije na proaktivnije upravljanje nekvalitetnim plasmanima i njihovu naplatu“, rekli su iz CBCG.

U cilju usklađivanja sa važećim Zakonom o računovodstvu, Savjet je donio Odluku o sadržaju, rokovima i načinu sačinjavanja i dostavljanja finansijskih izvještaja kreditnih i drugih finansijskih institucija.

„Ovom odlukom se obaveza dostavljanja finansijskih izvještaja CBCG, koja je shodno ranije važećem Zakonu o računovodstvu važila samo za kreditne institucije, proširuje i na sve druge finansijske institucije nad kojima vrši nadzor Centralna banka Crne Fore (mikrokreditne finansijske institucija, lizing društva, faktoring društva, društva za otkup potraživanja, kreditno-garantne fondove, platne institucije i institucije za elektronski novac)“, navodi se u saopštenju.

U cilju unapređenja opsega i efikasnosti izvještavanja u platnom prometu i implementacije evropskih standarda u ovoj oblasti, Savjet je donio Odluku o izmjenama Odluke o izvještajima koji se dostavljaju CBCG o platnom prometu.

Iz CBCG su kazali da je, u cilju harmonizacije sa Zakonom o sanaciji kreditnih institucija i novom Odlukom o adekvatnosti kapitala kreditnih institucija, Savjet danas donio i set od pet odluka koje se odnose na oblast sanacije kreditnih institucija, čime se dodatno jača regulatorni okvir u ovoj oblasti i daje doprinos ispunjavanju obaveza u okviru Poglavlja 9 – Finansijske usluge.

Savjet je razmatrao i Makroekonomski izvještaj CBCG 2/2025, u kome je istaknuto da su makroekonomska kretanja u Crnoj Gori tokom perioda januar–septembar 2025. godine bila stabilna, uz očuvanu finansijsku stabilnost i nastavak ekonomskog rasta.

„Članovi Savjeta su pohvalili kvalitet i analitičku vrijednost Izvještaja, uz sugestiju da se njegovi nalazi i podaci učine dostupnim što široj stručnoj i zainteresovanoj javnosti, imajući u vidu njihov značaj i primjenjivost za različite analitičke i istraživačke potrebe“, navodi se u saopštenju.

Iz CBCG-a su kazali da je na današnjoj sjednici Savjeta iskazano zadovoljstvo povodom zatvaranja Poglavlja 32 – Finansijski nadzor, čemu je, kako su naveli, vrhovna monetarna institucija dala značajan doprinos kroz sprovođenje reformskih aktivnosti i ostvarene rezultate koji su omogućili ispunjavanje završnih mjerila u oblasti zaštite eura od falsifikovanja.